عمل حقوقی و واقعه حقوقی

عمل حقوقی و واقعه حقوقی

عمل حقوقی و واقعه حقوقی

منظور از اثر حقوقی چیست؟
برای مثال وقتی ما یک قرارداد اجاره منعقد میکنیم  نتیجه آن انتقال منفعت است این نتیجه همان اثرحقوقی است.

مطابق نظر کاتوزیان :سبب ایجاد اثر حقوقی (تعهد)،عمل حقوقی یا واقعه حقوقی است، بنابراین هر پدیده ایی که که اثر حقوقی دارد عمل حقوقی نیست زیرا واقعه حقوقی هم اثر حقوقی دارد.

عمل حقوقی : ایجاد (انشاء) یک ماهیت اعتباری به اراده شخص است، مثل زمانی که دو شخص قرارداد اجاره را منعقد میکنند در این مثال طرفین قرارداد هم به اراده خود قرارداد را منعقد کردند هم به اراده خود اثر حقوقی ایجاد کردند که اثر حقوقی عقد اجاره انتقال منفعت است.

منظور از اینکه عمل حقوقی دارای ماهیت اعتباری است یعنی ماهیت ذهنی دارد و در عالم خارج  تحقق عینی ندارند مثلاً در مثالی که بیان شد انتقال منفعت یک ماهیت اعتباری دارد و در عالم خارج قابل لمس و اشاره نیست.

اثری که به موجب عمل حقوقی ایجاد می‌کنیم به موجب عقد یا ایقاع است.

عقد: به موجب دو اراده متقابل ایجاد می‌شود مثلاً دونفر باهم قرارداد بیع منعقد میکنند،یک طرف ایجاب میکند و دیگری قبولی خود را اعلام میکند

ایقاع:به موجب یک اراده به وجود می آید مثلاً من تورا از دینی که به من داری ابراء میکنم

در واقع اگر یک اراده بتواند ماهیت حقوقی ایجاد کند و اراده‌ی مقابل بتواند آن را

ازبین ببرد ماهیتاً عقد نیست بلکه یک ایقاع قابل رد است مثل وصیت یا تعهد به نفع شخص ثالث

واقعه حقوقی : رویدادی غالبا مادی که اثر حقوقی آن نتیجه اراده شخص نیست و به حکم قانون ایجاد می‌شود.

همانطور که بیان شد واقعه‌ی حقوقی غالبا مادی است مثل تخریب و درمواردی رویداد اعتباری است مثل تهاتر یا مالکیت مافی ذمه

ایجاد واقعه‌ی حقوقی میتواند ارادی باشد مثلا شخص الف شیشه ماشین شخص ب را تخریب کند درواقع خود عمل به اراده شخص به وجود آمده ولی اثرحقوقی آن یعنی ضمانت شخص نسبت به مال تخریب شده به موجب قانون است.

ایجاد واقعه حقوقی می‌تواند غیرارادی باشد. مثلا تولد یا وفات درواقع هم خود آن عمل هم اثر حقوقی بار شده آن غیرارادی است.مثلاً زمانی که واقعه حقوقی غیرارادی مثل مرگ اتفاق میقته دارای آثار حقوقی مثل ارث است.

نقش اراده در عمل حقوقی و واقعه حقوقی یکسان نیست. زیرا درست است که هم عمل حقوقی هم واقعه حقوقی دارای اثر حقوقی هستند ولی منشاء اثر آنها متفاوت است.

منشاء اثر عمل حقوقی = اراده انشایی

منشاء اثر واقعه حقوقی = قانون

 

تعریف واژگان حقوقی

مفاهیم واقعی= اموری که در عالم خارج وجود دارند مثل این خانه این ماشین

مفاهیم اعتباری=اموری که انسانها بین خود آن را اعتبار کرده باشند مثل مالکیت این امور در عالم خارج قابل لمس و اشاره نیست

ابراء= نوعی ایقاع است که به موجب آن طلبکار از طلب خود چشم پوشی میکند.

مالکیت ما فی ذمه= زمانی که دو عنوان طلبکار و بدهکار در یک شخص جمع میشود و موجب سقوط تعهد است

نویسنده : izad_edalat 

محصولات پیشنهادی :